Λειψία: Το drone με τα εκρηκτικά, τα αντικρουόμενα σενάρια και το ανοιχτό ερώτημα της προβοκάτσιας...
Τι γνωρίζουν μέχρι σήμερα οι γερμανικές αρχές, τι μεταδίδουν τα διεθνή ΜΜΕ και γιατί η υπόθεση του Leipzig/Halle εξελίσσεται σε ένα από τα πιο σοβαρά περιστατικά υβριδικής απειλής στη Γερμανία
Ένα μικρό drone, ένας εκρηκτικός μηχανισμός και ένα ουκρανικό μεταγωγικό αεροσκάφος βρέθηκαν στο επίκεντρο μιας υπόθεσης που προκαλεί πλέον σοβαρό προβληματισμό στο Βερολίνο. Το περιστατικό στο αεροδρόμιο Leipzig/Halle δεν αντιμετωπίζεται πλέον ως μια ακόμη παραβίαση ασφαλείας από μη επανδρωμένο αεροσκάφος, αλλά ως πιθανή εσκεμμένη ενέργεια δολιοφθοράς με χαρακτηριστικά υβριδικής επίθεσης.
Το σημαντικότερο, ωστόσο, ερώτημα παραμένει αναπάντητο: ποιος έστειλε το drone και ποιος ήταν ο πραγματικός στόχος;
Μέχρι σήμερα οι γερμανικές αρχές δεν έχουν αποδώσει επίσημα την ευθύνη σε συγκεκριμένο κράτος. Αντίθετα, εξετάζουν διαφορετικά ενδεχόμενα, ενώ δημοσιεύματα στη Γερμανία και στις ΗΠΑ έχουν παρουσιάσει αντικρουόμενες εκτιμήσεις. Μεταξύ αυτών βρίσκεται και το ενδεχόμενο μιας επιχείρησης «false flag», δηλαδή μιας ενέργειας σχεδιασμένης έτσι ώστε ο πραγματικός δράστης να εμφανιστεί ως κάποιος άλλος.
Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι έχει αποδειχθεί ουκρανική εμπλοκή. Αντίστοιχα, ούτε η εκδοχή περί ρωσικής ευθύνης έχει μέχρι στιγμής ανακοινωθεί επισήμως από το Βερολίνο.
Το περιστατικό στη Λειψία
Το βράδυ της 4ης προς 5η Αυγούστου, ένα drone εντοπίστηκε μέσα στον χώρο του αεροδρομίου Leipzig/Halle, ενός από τους σημαντικότερους κόμβους εμπορευματικών μεταφορών της Γερμανίας.
Σύμφωνα με τη Die Zeit, το drone βρέθηκε κοντά σε ουκρανικά αεροσκάφη Antonov και έφερε αυτοσχέδιο εκρηκτικό μηχανισμό. Νεότερες πληροφορίες που δημοσιεύθηκαν από γερμανικά και ευρωπαϊκά μέσα αναφέρουν ότι το drone φαίνεται να κατευθύνθηκε προς ουκρανικό An-124 και να προσέκρουσε στο αεροσκάφος, χωρίς όμως να προκληθεί η έκρηξη που θα μπορούσε να έχει μετατρέψει το περιστατικό σε πολύ μεγαλύτερη καταστροφή.
Η ομοσπονδιακή εισαγγελία της Γερμανίας επιβεβαίωσε ότι το drone ήταν εξοπλισμένο με επαγγελματικό εκρηκτικό και πυροκροτητή και ότι υπάρχουν επαρκείς ενδείξεις πως είχε σκοπό να προκαλέσει έκρηξη. Η υπόθεση πέρασε έτσι σε επίπεδο ομοσπονδιακής έρευνας για σοβαρή επίθεση κατά της ασφάλειας των μεταφορών και της εθνικής ασφάλειας.
Ο Γερμανός υπουργός Εσωτερικών Αλεξάντερ Ντόμπριντ χαρακτήρισε το περιστατικό «νέο επίπεδο απειλής» και μίλησε για επαγγελματικά οργανωμένο υβριδικό σενάριο, χωρίς ωστόσο να κατονομάσει τον δράστη.
Το στοιχείο που αλλάζει την εικόνα
Αρχικά είχε δημιουργηθεί η εντύπωση ότι το drone απλώς βρέθηκε κοντά σε ουκρανικό αεροσκάφος.
Νεότερη δημοσιογραφική έρευνα της Die Zeit παρουσιάζει μια διαφορετική εικόνα.
Ανάλυση υλικού από κάμερες ασφαλείας φέρεται να δείχνει ότι το drone κατευθύνθηκε προς το ουκρανικό Antonov και προσέκρουσε πάνω του, πριν πέσει στο έδαφος. Το σημείο της πρόσκρουσης βρίσκεται στην περιοχή της πτέρυγας, όπου βρίσκονται και οι δεξαμενές καυσίμων του αεροσκάφους.
Εάν η ανασύνθεση αυτή επιβεβαιωθεί πλήρως από την έρευνα, τότε το περιστατικό δεν θα μπορεί να περιγραφεί απλώς ως «ύποπτο drone κοντά σε αεροσκάφος». Θα πρόκειται για απόπειρα επίθεσης σε συγκεκριμένο στόχο.
Και αυτό είναι ένα από τα στοιχεία που κάνουν την υπόθεση ιδιαίτερα σοβαρή.
Γιατί η Λειψία έχει τόσο μεγάλη σημασία
Το Leipzig/Halle δεν είναι ένα συνηθισμένο περιφερειακό αεροδρόμιο.
Αποτελεί σημαντικό ευρωπαϊκό κέντρο εμπορευματικών μεταφορών, ενώ χρησιμοποιείται και για δραστηριότητες που συνδέονται με τη στρατιωτική εφοδιαστική.
Στην περιοχή επιχειρούν ουκρανικά Antonov An-124, ενώ το αεροδρόμιο αποτελεί επίσης βάση του προγράμματος SALIS, μέσω του οποίου πραγματοποιούνται στρατηγικές αερομεταφορές για χώρες του NATO.
Παράλληλα, η παρουσία της DHL καθιστά το αεροδρόμιο έναν από τους σημαντικότερους κόμβους logistics της Ευρώπης.
Επομένως, μια επίθεση εναντίον αεροσκάφους εκεί θα μπορούσε να έχει ταυτόχρονα στρατιωτικό, οικονομικό και πολιτικό συμβολισμό.
Το δεύτερο drone και η διάσταση της οργανωμένης επιχείρησης
Η υπόθεση γίνεται ακόμη πιο περίπλοκη από ένα δεύτερο περιστατικό που σημειώθηκε την ίδια νύχτα.
Ένα αεροσκάφος της DHL, το οποίο είχε αναγκαστεί να αλλάξει διαδικασία προσέγγισης εξαιτίας του περιστατικού ασφαλείας, συγκρούστηκε με άγνωστο αντικείμενο στον αέρα και προσγειώθηκε αργότερα στο Ανόβερο με μικρές ζημιές.
Η γερμανική έρευνα εξετάζει το ενδεχόμενο το αντικείμενο να ήταν δεύτερο drone.
Εάν επιβεβαιωθεί ότι τα δύο περιστατικά συνδέονται, τότε η εικόνα μιας μεμονωμένης ενέργειας γίνεται ακόμη λιγότερο πιθανή και ενισχύεται η υπόθεση μιας συντονισμένης επιχείρησης.
Ποιος βρίσκεται πίσω από την επίθεση;
Εδώ αρχίζει το πιο ευαίσθητο τμήμα της υπόθεσης.
Οι γερμανικές αρχές έχουν μέχρι στιγμής αποφύγει να κατονομάσουν δράστη. Ο Ντόμπριντ δήλωσε ότι δεν μπορεί να αποκλειστεί η εμπλοκή ξένων κρατικών δυνάμεων, υπογραμμίζοντας ταυτόχρονα ότι η προέλευση μιας υβριδικής επίθεσης δεν είναι πάντοτε άμεσα διαπιστώσιμη.
Ωστόσο, διεθνή μέσα έχουν μεταφέρει πλέον πληροφορίες που οδηγούν προς διαφορετικές κατευθύνσεις.
Η εκδοχή της ρωσικής εμπλοκής
Η Wall Street Journal, επικαλούμενη Αμερικανούς αξιωματούχους που έχουν γνώση των σχετικών εκτιμήσεων, μετέδωσε ότι αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών θεωρούν πιθανό το drone να συνδέεται με τη ρωσική κυβέρνηση. Αντίστοιχη εικόνα μετέδωσε και το CNN, σύμφωνα με τον Guardian.
Η υπόθεση αυτή ενισχύεται από ένα ακόμη στοιχείο που δημοσιοποιήθηκε τις τελευταίες ημέρες: γερμανικά μέσα ανέφεραν ότι εντοπίστηκαν ίχνη DNA στο drone και ότι υπάρχει πιθανή σύνδεση με παλαιότερη υπόθεση εμπρηστικού μηχανισμού που είχε αποσταλεί μέσω DHL το 2024.
Η υπόθεση του 2024 έχει συνδεθεί από τις λιθουανικές αρχές με πρόσωπα που φέρονται να είχαν σχέση με τις ρωσικές υπηρεσίες πληροφοριών. Η σύνδεση αυτή, ωστόσο, αποτελεί στοιχείο της ευρύτερης έρευνας και δεν ισοδυναμεί από μόνη της με απόδειξη ότι η Ρωσία διέταξε την επιχείρηση στη Λειψία.
Η Μόσχα αρνείται οποιαδήποτε εμπλοκή και έχει χαρακτηρίσει τις σχετικές κατηγορίες προβοκατόρικες.
Και το σενάριο της προβοκάτσιας;
Υπάρχει όμως και μια δεύτερη, πολύ πιο ευαίσθητη διάσταση.
Στον δημόσιο διάλογο έχει εμφανιστεί και το ενδεχόμενο μιας false-flag επιχείρησης: δηλαδή μιας ενέργειας που θα πραγματοποιούσε ένας δράστης με σκοπό να δημιουργηθεί η εντύπωση ότι υπεύθυνος ήταν κάποιος άλλος.
Αυτό το ενδεχόμενο δεν πρέπει να συγχέεται με την άποψη ότι «η Ουκρανία το έκανε».
Πρόκειται για δύο διαφορετικές προτάσεις.
Το πρώτο είναι ένα γενικό επιχειρησιακό σενάριο: ο πραγματικός δράστης μπορεί να επιχείρησε να μεταφέρει την ευθύνη σε τρίτη χώρα.
Το δεύτερο είναι ένας συγκεκριμένος ισχυρισμός περί ουκρανικής ευθύνης, για τον οποίο μέχρι στιγμής δεν υπάρχει δημόσια απόδειξη.
Μάλιστα, γερμανικές αναφορές επισημαίνουν προβλήματα και σε αυτή την εκδοχή. Το γεγονός ότι το drone φέρεται να κατευθύνθηκε εναντίον ουκρανικού αεροσκάφους καθιστά δύσκολο να εξηγηθεί ποιο ακριβώς θα ήταν το επιχειρησιακό όφελος μιας ουκρανικής προβοκάτσιας. Η ίδια η Die Zeit αναφέρεται στις λογικές δυσκολίες αυτού του σεναρίου.
Με άλλα λόγια, το σενάριο δεν μπορεί να αποκλειστεί μόνο και μόνο επειδή φαίνεται παράδοξο, αλλά ούτε μπορεί να παρουσιαστεί ως πιθανότερο χωρίς στοιχεία που να το στηρίζουν.
Ένα παράδοξο σημείο: το drone χτύπησε ουκρανικό αεροσκάφος
Αυτό είναι ίσως το πιο ενδιαφέρον στοιχείο για την αξιολόγηση των διαφορετικών θεωριών.
Εάν ο στόχος ήταν να παρουσιαστεί η Ρωσία ως υπεύθυνη για μια επίθεση στη Γερμανία, η επιλογή ενός ουκρανικού αεροσκάφους ως στόχου θα μπορούσε να ερμηνευθεί με διαφορετικούς τρόπους.
Από τη μία πλευρά, θα μπορούσε να υποστηριχθεί ότι η επίθεση εναντίον ουκρανικού στρατιωτικού υλικού σε γερμανικό έδαφος θα δημιουργούσε ακριβώς την εικόνα μιας ρωσικής επίθεσης εναντίον ουκρανικού στόχου στην Ευρώπη.
Από την άλλη, όμως, η ίδια επιλογή δημιουργεί ένα σοβαρό ερώτημα για οποιονδήποτε θα ήθελε να αποδώσει την ενέργεια στην Ουκρανία: γιατί να επιχειρήσει το Κίεβο να καταστρέψει δικό του αεροσκάφος σε γερμανικό έδαφος, σε μια στιγμή που το Βερολίνο αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους υποστηρικτές του;
Δεν υπάρχει σήμερα δημόσια διαθέσιμη απάντηση σε αυτό το ερώτημα.
Γι' αυτό και η συγκεκριμένη θεωρία χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή.
Το DNA και το νέο κομμάτι του παζλ
Τις τελευταίες ημέρες προστέθηκε ένα ακόμη στοιχείο.
Γερμανικά μέσα, μεταξύ των οποίων η Die Zeit και η Bild, ανέφεραν ότι οι ερευνητές εντόπισαν ίχνη DNA στο drone. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, το ίχνος φέρεται να παρουσιάζει αντιστοίχιση σε ευρωπαϊκή βάση δεδομένων και η έρευνα οδηγεί προς τη Λιθουανία.
Το στοιχείο αυτό είναι σημαντικό, αλλά χρειάζεται προσεκτική ανάγνωση.
Ένα DNA match δεν αποκαλύπτει αυτομάτως ποιος έδωσε την εντολή μιας επιχείρησης. Μπορεί να οδηγήσει σε ένα πρόσωπο, σε μια προηγούμενη υπόθεση ή σε ένα δίκτυο, αλλά η επιχειρησιακή και κρατική απόδοση ευθύνης απαιτεί πολύ περισσότερα στοιχεία.
Επομένως, η έρευνα βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη.
Η ευρύτερη εικόνα των υβριδικών επιχειρήσεων
Το περιστατικό στη Λειψία δεν εξελίσσεται σε κενό.
Η Γερμανία έχει καταγράψει αυξημένες ανησυχίες για μη εξουσιοδοτημένες πτήσεις drones πάνω από στρατιωτικές εγκαταστάσεις, λιμάνια, ενεργειακές υποδομές και εγκαταστάσεις logistics. Οι γερμανικές αρχές έχουν στο παρελθόν εξετάσει την πιθανότητα ρωσικών δικτύων να βρίσκονται πίσω από ορισμένες από αυτές τις δραστηριότητες.
Παράλληλα, χώρες της Βαλτικής έχουν προειδοποιήσει για το ενδεχόμενο ρωσικών false-flag επιχειρήσεων με χρήση ουκρανικών drones, με στόχο τη δημιουργία σύγχυσης και την υπονόμευση της συνοχής του NATO. Ο υπουργός Άμυνας της Λιθουανίας δήλωσε στις 6 Αυγούστου ότι οι υπηρεσίες πληροφοριών της χώρας θεωρούν πιθανό ένα τέτοιο σενάριο στην περιοχή της Βαλτικής.
Το γεγονός αυτό έχει σημασία για την υπόθεση της Λειψίας, όχι επειδή αποδεικνύει ότι εφαρμόστηκε εκεί η ίδια μέθοδος, αλλά επειδή δείχνει πόσο πραγματική έχει γίνει πλέον η ανησυχία των ευρωπαϊκών υπηρεσιών ασφαλείας για επιχειρήσεις παραπλάνησης με drones.
Η Γερμανία αυξάνει την αντι-drone άμυνα
Η υπόθεση έχει ήδη προκαλέσει πρακτικές συνέπειες.
Το γερμανικό υπουργείο Εσωτερικών ανακοίνωσε ότι σχεδιάζει να αυξήσει σημαντικά τη δυναμικότητα της ομοσπονδιακής μονάδας αντιμετώπισης drones, με τον αριθμό των ειδικών να αυξάνεται και τις επιχειρησιακές βάσεις να διευρύνονται.
Η εξέλιξη δείχνει ότι το Βερολίνο αντιμετωπίζει πλέον τα drones όχι μόνο ως ζήτημα αεροπορικής ασφάλειας αλλά ως μέρος μιας ευρύτερης αρχιτεκτονικής υβριδικής άμυνας.
Και το πρόβλημα δεν είναι μόνο ποιος μπορεί να επιτεθεί.
Είναι και το πόσο εύκολα ένα σχετικά μικρό, φθηνό και δύσκολα ανιχνεύσιμο σύστημα μπορεί να διεισδύσει σε κρίσιμη υποδομή.
Τι σημαίνει η υπόθεση για την Ουκρανία και την ευρωπαϊκή αεράμυνα
Η χρονική συγκυρία προσθέτει ακόμη μία πολιτική διάσταση.
Η Ουκρανία ζητά επίμονα από τους Ευρωπαίους συμμάχους της περισσότερα συστήματα αεράμυνας και πυραύλους αναχαίτισης, ιδιαίτερα για τα συστήματα Patriot.
Ταυτόχρονα, η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με την ανάγκη να ενισχύσει τη δική της προστασία από drones και πυραυλικές απειλές.
Η υπόθεση της Λειψίας επομένως δημιουργεί ένα δύσκολο πολιτικό δίλημμα: οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις καλούνται να αυξήσουν την υποστήριξη προς την Ουκρανία, ενώ ταυτόχρονα πρέπει να προστατεύσουν τις δικές τους στρατιωτικές, ενεργειακές και μεταφορικές υποδομές.
Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι το ένα γεγονός αποδεικνύει το άλλο.
Η αυξημένη ουκρανική ζήτηση για αεράμυνα δεν αποτελεί από μόνη της ένδειξη ότι το Κίεβο είχε οποιαδήποτε σχέση με το περιστατικό της Λειψίας.
Το μεγάλο ερώτημα παραμένει ανοιχτό
Η υπόθεση του Leipzig/Halle βρίσκεται σήμερα σε ένα ιδιαίτερα ευαίσθητο σημείο.
Υπάρχουν αρκετά στοιχεία που δείχνουν ότι δεν επρόκειτο για τυχαία πτήση drone. Ο εκρηκτικός μηχανισμός, η παρουσία του σε προστατευμένη περιοχή του αεροδρομίου, η εγγύτητα σε ουκρανικό An-124 και οι ενδείξεις ότι το drone κατευθύνθηκε προς το αεροσκάφος συνηγορούν υπέρ μιας σκόπιμης ενέργειας.
Υπάρχουν επίσης στοιχεία που επιτρέπουν στους ερευνητές να εξετάζουν το ενδεχόμενο κρατικά υποστηριζόμενης υβριδικής επιχείρησης.
Υπάρχουν, τέλος, αμερικανικές εκτιμήσεις που δείχνουν προς τη Ρωσία και δημοσιεύματα για ίχνη που συνδέουν το περιστατικό με προηγούμενες υποθέσεις οι οποίες είχαν αποδοθεί σε ρωσικά δίκτυα.
Από την άλλη πλευρά, η συζήτηση για πιθανή προβοκάτσια ή false flag δεν μπορεί να κλείσει χωρίς να εξεταστούν όλα τα ενδεχόμενα. Το γεγονός ότι μια τέτοια θεωρία εμφανίζεται στον δημόσιο διάλογο δεν αποτελεί απόδειξη υπέρ της, αλλά ούτε είναι δημοσιογραφικά ορθό να απορρίπτεται χωρίς εξέταση των διαθέσιμων στοιχείων.
Το μόνο ασφαλές συμπέρασμα προς το παρόν
Η Λειψία φαίνεται να αποτέλεσε στόχο μιας σοβαρής και επαγγελματικά οργανωμένης επιχείρησης με drone και εκρηκτικό μηχανισμό. Το ποιος έδωσε την εντολή, ποιος ήταν ο τελικός στόχος και εάν υπήρξε προσπάθεια παραπλάνησης ως προς την ταυτότητα του δράστη παραμένουν αντικείμενα της έρευνας.
Η ρωσική εκδοχή είναι σήμερα αυτή που εμφανίζεται με μεγαλύτερη ένταση σε αμερικανικές και ευρωπαϊκές δημοσιογραφικές αναφορές, ενώ η Μόσχα την αρνείται. Η υπόθεση της προβοκάτσιας παραμένει ένα διαφορετικό θεωρητικό ενδεχόμενο και δεν πρέπει να μετατρέπεται σε βεβαιότητα χωρίς αποδεικτικά στοιχεία.
Σε μια υπόθεση αυτού του μεγέθους, η πιο σημαντική διάκριση είναι ανάμεσα σε γεγονός, εκτίμηση υπηρεσίας πληροφοριών, δημοσιογραφική αποκάλυψη και υπόθεση εργασίας των ερευνητών.
Και στη Λειψία, μέχρι στιγμής, αυτές οι τέσσερις κατηγορίες δεν έχουν ακόμη ταυτιστεί.
Μείνετε μπροστά στις εξελίξεις — κάντε Like στο Facebook
Από το newsroom
Γράφει H Σοφία Παπανδρέου
-Posted by Anexartitos.Ta.Neα
Αν θέλετε να μαθαίνετε παράλληλα όσα σημαντικά διαδραματίζονται στα ελληνικά και ξένα media κάντε like στην σελίδα στο Facebook πατώντας εδώ.click here
Δημοσίευση σχολίου
.Τα σχόλια υπάρχουν για να συνεισφέρουν οι αναγνώστες στο διάλογο.
. Ο καθένας έχει δικαίωμα να εκφράζει ελεύθερα τις απόψεις του.
. Αυτό δεν σημαίνει ότι υιοθετούμε τις απόψεις αυτές.
. Συκοφαντικά ή υβριστικά σχόλια και greeklish αφαιρούνται όπου εντοπίζονται.
. Η ευθύνη των σχολίων (αστική και ποινική) βαρύνει τους σχολιαστές και μόνον αυτούς.
. Η ταυτότητα των σχολιαστών είναι γνωστή μόνο στην Google.
. Όποιος θίγεται μπορεί να επικοινωνεί στο email μας.
. Περισσότερα στους όρους χρήσης.. Ευχαριστούμε για την κατανόησή σας.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου