Η υπογραφή της συμφωνίας για την «Ασπίδα του Αχιλλέα» αλλάζει πλέον τα δεδομένα...
Δεν πρόκειται για ένα ακόμη εξοπλιστικό πρόγραμμα, ούτε απλώς για την αγορά μεμονωμένων ισραηλινών συστημάτων. Η Ελλάδα και το Ισραήλ συμφώνησαν στην κατασκευή μιας ολοκληρωμένης, πολυεπίπεδης αρχιτεκτονικής αεράμυνας, ύψους περίπου 3,035 δισ. ευρώ, η οποία θα συνδέσει διαφορετικά επίπεδα αναχαίτισης, ραντάρ και διοίκησης και ελέγχου.
Και κάπου εδώ αρχίζει το πραγματικό γεωπολιτικό ερώτημα.
Η Ελλάδα αποκτά μια «ασπίδα» ισραηλινής τεχνολογίας για να αντιμετωπίσει τις σύγχρονες αεροπορικές, πυραυλικές και μη επανδρωμένες απειλές. Σε περίπτωση όμως μιας πραγματικής πολεμικής σύγκρουσης, θα βρίσκεται το Ισραήλ και στρατιωτικά στο πλευρό της Ελλάδας;
Η απάντηση δεν μπορεί να θεωρηθεί δεδομένη.
Δεν είναι απλώς ένα σύστημα αεράμυνας
Η συμφωνία της 31ης Αυγούστου είναι η μεγαλύτερη αμυντική εξαγωγική συμφωνία του Ισραήλ προς την Ελλάδα και μία από τις μεγαλύτερες στην ιστορία της ισραηλινής αμυντικής βιομηχανίας.
Το Ισραήλ θα εγκαταστήσει στην Ελλάδα ένα ολοκληρωμένο σύστημα που περιλαμβάνει τα David’s Sling, BARAK MX και SPYDER, τα πολυαποστολικά ραντάρ MMR, καθώς και νέο εθνικό σύστημα διοίκησης και ελέγχου. Παράλληλα, υπογράφηκε συμπληρωματική συμφωνία ύψους 26 εκατ. ευρώ για συστήματα Drone Dome.
Η σημασία βρίσκεται ακριβώς στην ολοκλήρωση των επιμέρους συστημάτων.
Δεν αγοράζει η Ελλάδα απλώς έναν αριθμό πυραύλων. Δημιουργεί μια δικτυωμένη αρχιτεκτονική που θα μπορεί να αντιμετωπίζει διαφορετικές κατηγορίες απειλών, από βαλλιστικούς πυραύλους και αεροσκάφη έως drones.
Το ίδιο το ισραηλινό υπουργείο Άμυνας έχει παρουσιάσει τη συμφωνία ως την πρώτη περίπτωση κατά την οποία το Ισραήλ παρέχει σε άλλη χώρα ένα πλήρες αμυντικό σύστημα αυτού του εύρους.
Και τα ελληνικά νησιά μπαίνουν στην εξίσωση
Η εξέλιξη αποκτά ιδιαίτερη σημασία για το Αιγαίο.
Ο επικεφαλής του ισραηλινού Missile Defense Organization, Moshe Patel, περιέγραψε στις αρχές Σεπτεμβρίου τον τρόπο με τον οποίο σχεδιάζεται η ανάπτυξη των συστημάτων.
Τα SPYDER προορίζονται για τα πιο απομακρυσμένα νησιά, τα BARAK MX για νησιά που βρίσκονται πλησιέστερα στην ηπειρωτική Ελλάδα, ενώ το David’s Sling θα έχει μεγαλύτερη εμβέλεια κάλυψης, προστατεύοντας την ηπειρωτική χώρα και ορισμένα νησιά γύρω από αυτήν. Μαζί με τα MMR και το σύστημα διοίκησης και ελέγχου, ο στόχος είναι η δημιουργία μιας συνολικής ομπρέλας αεράμυνας.
Αυτό έχει προφανή επιχειρησιακή σημασία.
Σε μια κρίση στο Αιγαίο, η δυνατότητα επιβίωσης των νησιωτικών μονάδων, των υποδομών και των κρίσιμων εγκαταστάσεων απέναντι σε μαζικές επιθέσεις από αέρος ή με μη επανδρωμένα συστήματα μπορεί να καθορίσει τον χρόνο αντίδρασης των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων.
Η «Ασπίδα του Αχιλλέα» επομένως δεν υπόσχεται ότι θα σταματήσει κάθε επίθεση.
Μπορεί όμως να δημιουργήσει κάτι εξίσου σημαντικό στον σύγχρονο πόλεμο:
χρόνο.
Χρόνο για να αντιδράσει η Πολεμική Αεροπορία, να κινηθούν οι χερσαίες δυνάμεις, να προστατευθούν κρίσιμες υποδομές και να διατηρηθεί η επιχειρησιακή συνέχεια των Ενόπλων Δυνάμεων.
Το Ισραήλ βλέπει την Τουρκία με τον ίδιο τρόπο;
Εδώ βρίσκεται η πιο ενδιαφέρουσα πλευρά της συμφωνίας.
Η Αθήνα και η Ιερουσαλήμ δεν κρύβουν ότι έχουν εξελιχθεί σε στενούς στρατηγικούς εταίρους. Η συνεργασία τους εκτείνεται στην άμυνα, στην εκπαίδευση, στην τεχνολογία και στην ασφάλεια.
Παράλληλα, η Τουρκία έχει αποκτήσει πολύ μεγαλύτερο βάρος στον σχεδιασμό ασφαλείας της Ανατολικής Μεσογείου.
Κατά την ανακοίνωση της συμφωνίας, ο Ισραηλινός υπουργός Άμυνας Israel Katz μίλησε για κοινά στρατηγικά συμφέροντα και κοινές περιφερειακές προκλήσεις, κάνοντας λόγο για παράγοντες με «ηγεμονικές φιλοδοξίες» που επιδιώκουν να επεκτείνουν την επιρροή τους και να υπονομεύσουν τη σταθερότητα.
Την ίδια στιγμή, διεθνή μέσα ενημέρωσης έχουν συνδέσει την εμβάθυνση της ελληνοϊσραηλινής αμυντικής σχέσης με τις ανησυχίες Αθήνας και Ιερουσαλήμ για την αυξανόμενη τουρκική επιρροή.
Όμως αυτό δεν σημαίνει αυτομάτως κάτι πολύ σημαντικό:
ότι το Ισραήλ έχει δεσμευθεί να πολεμήσει υπέρ της Ελλάδας.
Εκεί βρίσκεται η «Αχίλλειος πτέρνα»
Η στρατηγική συνεργασία δεν είναι το ίδιο πράγμα με μια ρήτρα αμοιβαίας άμυνας.
Η Ελλάδα και το Ισραήλ μπορούν να έχουν κοινά συμφέροντα, κοινές ασκήσεις, αμυντική βιομηχανική συνεργασία, ανταλλαγή τεχνογνωσίας και πλέον ένα τεράστιο κοινό αμυντικό πρόγραμμα.
Αυτό όμως δεν δημιουργεί από μόνο του μια δημόσια, αυτόματη υποχρέωση του Ισραήλ να εισέλθει σε πόλεμο εάν η Ελλάδα βρεθεί σε ένοπλη σύγκρουση με την Τουρκία.
Και αυτή είναι ίσως η πιο ενδιαφέρουσα αντίφαση της «Ασπίδας του Αχιλλέα».
Η ελληνική άμυνα θα ενσωματώνει ολοένα περισσότερο ισραηλινή τεχνολογία, ισραηλινή τεχνογνωσία και ισραηλινή επιχειρησιακή φιλοσοφία. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι σε μια κρίσιμη στιγμή η ισραηλινή Πολεμική Αεροπορία ή το ισραηλινό Ναυτικό θα επιχειρήσουν αυτόματα στο πλευρό των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων.
Αυτό είναι το όριο που πρέπει να γίνει κατανοητό.
Από τη στρατηγική σχέση στη στρατιωτική πραγματικότητα
Υπάρχει όμως και η άλλη πλευρά.
Όσο βαθύτερη γίνεται η αμυντική διασύνδεση των δύο χωρών, τόσο δυσκολότερο γίνεται να αντιμετωπίζεται η Ελλάδα και το Ισραήλ ως δύο εντελώς ανεξάρτητοι στρατηγικοί χώροι.
Η «Ασπίδα του Αχιλλέα» δεν είναι ένα απλό κοντέινερ με ισραηλινούς πυραύλους που θα παραδοθεί στην Ελλάδα και θα ξεχαστεί.
Περιλαμβάνει ραντάρ, διοίκηση και έλεγχο, διαφορετικά επίπεδα αναχαίτισης και συμμετοχή της ελληνικής αμυντικής βιομηχανίας. Η συμφωνία προβλέπει επίσης διεύρυνση της βιομηχανικής συνεργασίας και μεταφορά τεχνογνωσίας προς την ελληνική βιομηχανία.
Με άλλα λόγια, δημιουργείται μακροχρόνια επιχειρησιακή εξάρτηση και συνεργασία.
Και αυτό αλλάζει τη γεωπολιτική εξίσωση.
Το κρίσιμο σενάριο
Ας υποθέσουμε ότι κάποια στιγμή, μετά την πλήρη ανάπτυξη της «Ασπίδας του Αχιλλέα», ξεσπά μια σοβαρή ελληνοτουρκική κρίση.
Τα ελληνικά νησιά διαθέτουν πλέον ισραηλινά συστήματα αεράμυνας.
Η Τουρκία γνωρίζει τις δυνατότητες και τους περιορισμούς τους.
Το Ισραήλ γνωρίζει ότι τα συστήματά του χρησιμοποιούνται σε μια πραγματική σύγκρουση.
Και η Ελλάδα περιμένει από την αμυντική της σχέση με το Ισραήλ τουλάχιστον πολιτική και διπλωματική στήριξη.
Εκεί θα δοκιμαστεί πραγματικά η στρατηγική σχέση.
Όχι στην τελετή υπογραφής.
Όχι στις κοινές ασκήσεις.
Αλλά στην πρώτη πραγματική κρίση όπου τα συμφέροντα των δύο χωρών θα πρέπει να μετατραπούν σε αποφάσεις.
Η Ελλάδα δεν αγοράζει ισραηλινή προστασία – αγοράζει ισραηλινή δυνατότητα
Αυτό ίσως είναι το σημαντικότερο συμπέρασμα.
Η «Ασπίδα του Αχιλλέα» δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως υποκατάστατο των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων ούτε ως έμμεση ισραηλινή εγγύηση ασφαλείας.
Η Ελλάδα αγοράζει ικανότητα.
Και μάλιστα μια πολύ σημαντική ικανότητα: την ικανότητα να προστατεύσει καλύτερα τον εναέριο χώρο, τις υποδομές και τις δυνάμεις της απέναντι σε ένα περιβάλλον όπου οι πύραυλοι, τα drones, τα αεροσκάφη και οι επιθέσεις κορεσμού μπορούν να αλλάξουν μέσα σε λίγα λεπτά την εικόνα ενός πεδίου μάχης.
Το αν το Ισραήλ θα μετατρέψει αυτή τη στρατηγική σχέση σε πραγματική στρατιωτική συνδρομή είναι διαφορετικό ζήτημα.
Και παραμένει ανοιχτό.
O Στόχος
Η Ελλάδα βρίσκεται πλέον μπροστά σε μια νέα πραγματικότητα.
Η «Ασπίδα του Αχιλλέα» θα αποτελέσει ένα από τα σημαντικότερα στοιχεία της ελληνικής αμυντικής αρχιτεκτονικής των επόμενων ετών. Η Αθήνα επενδύει παράλληλα σε F-35, φρεγάτες και ένα ευρύτερο πρόγραμμα στρατιωτικού εκσυγχρονισμού που φτάνει συνολικά περίπου τα 28 δισ. ευρώ έως το 2036.
Το ζητούμενο, επομένως, δεν είναι να περιμένει η Ελλάδα ποιος σύμμαχος θα έρθει να τη σώσει.
Το ζητούμενο είναι να δημιουργήσει τέτοια αποτρεπτική ισχύ ώστε η επίθεση να θεωρείται εξαρχής εξαιρετικά επικίνδυνη επιλογή.
Και αν σε αυτή την προσπάθεια το Ισραήλ αποδειχθεί και πολιτικά και στρατηγικά παρόν, τότε η «Ασπίδα του Αχιλλέα» θα έχει αποκτήσει μια διάσταση πολύ μεγαλύτερη από την αξία των πυραύλων και των ραντάρ της.
Γιατί στο τέλος, η πραγματική αξία μιας αμυντικής συμμαχίας δεν μετριέται όταν όλα είναι ήρεμα.
Μετριέται όταν έρθει η στιγμή της δοκιμασίας.
Μείνετε μπροστά στις εξελίξεις — κάντε Like στο Facebook
Από το newsroom
Γράφει H Σκεύω Πινότση
-Posted by Anexartitos.Ta.Neα
Αν θέλετε να μαθαίνετε παράλληλα όσα σημαντικά διαδραματίζονται στα ελληνικά και ξένα media κάντε like στην σελίδα στο Facebook πατώντας εδώ.click here
Δημοσίευση σχολίου
.Τα σχόλια υπάρχουν για να συνεισφέρουν οι αναγνώστες στο διάλογο.
. Ο καθένας έχει δικαίωμα να εκφράζει ελεύθερα τις απόψεις του.
. Αυτό δεν σημαίνει ότι υιοθετούμε τις απόψεις αυτές.
. Συκοφαντικά ή υβριστικά σχόλια και greeklish αφαιρούνται όπου εντοπίζονται.
. Η ευθύνη των σχολίων (αστική και ποινική) βαρύνει τους σχολιαστές και μόνον αυτούς.
. Η ταυτότητα των σχολιαστών είναι γνωστή μόνο στην Google.
. Όποιος θίγεται μπορεί να επικοινωνεί στο email μας.
. Περισσότερα στους όρους χρήσης.. Ευχαριστούμε για την κατανόησή σας.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου