Ερντογάν – Τραμπ: Νέα δυναμική στις αμερικανοτουρκικές σχέσεις με στόχο το εμπόριο των 100 δισ. δολαρίων...
Ο Αμερικανός πρόεδρος χαρακτήρισε τον Τούρκο ομόλογό του «φανταστικό τύπο» και «φίλο μου», ενώ ο Ερντογάν μιλά για νέα εποχή στις αμερικανοτουρκικές σχέσεις – Εμπόριο 100 δισ. δολαρίων, F-35, S-400, LNG και αμυντική βιομηχανία στο επίκεντρο
Από τη Νέα Υόρκη, ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν έθεσε στο επίκεντρο την προσωπική του σχέση με τον Ντόναλντ Τραμπ, την οικονομική συνεργασία, την ενέργεια και την αμυντική βιομηχανία – Τι δείχνουν τα διεθνή στοιχεία για το διμερές εμπόριο και την τουρκική οικονομία
Τη σημασία της προσωπικής επικοινωνίας του με τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ για την περαιτέρω ενίσχυση των αμερικανοτουρκικών σχέσεων υπογράμμισε ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν από τη Νέα Υόρκη.
Μιλώντας στην εκδήλωση «100 Χρόνια Φιλίας: Τουρκία – Ηνωμένες Πολιτείες», που πραγματοποιήθηκε στο περιθώριο της 81ης Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, ο Τούρκος πρόεδρος υποστήριξε ότι ο «ειλικρινής και εξαιρετικός διάλογος» του με τον Τραμπ έχει συμβάλει στην πρόοδο των διμερών σχέσεων σε πολιτικό, οικονομικό και στρατηγικό επίπεδο.
«Χάρη στη συμβολή του ειλικρινούς και εξαιρετικού διαλόγου μας με τον πολύτιμο φίλο μου, τον πρόεδρο Τραμπ, έχουμε σημειώσει και συνεχίζουμε να σημειώνουμε σημαντική πρόοδο σε όλους τους τομείς των σχέσεών μας», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Η αναφορά του Ερντογάν έρχεται μετά τη συνάντηση των δύο ηγετών στην Άγκυρα τον Ιούλιο του 2026, στο περιθώριο της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ. Ο Τραμπ είχε τότε δηλώσει δημοσίως ότι οι δύο ηγέτες είναι «great friends», ενώ η επίσκεψή του στην Τουρκία αποτέλεσε ένα από τα σημαντικά σημεία της προσπάθειας επαναπροσέγγισης Ουάσινγκτον και Άγκυρας.
Στόχος τα 100 δισ. δολάρια στο διμερές εμπόριο
Στο οικονομικό σκέλος, ο Ερντογάν έθεσε ως κεντρικό στόχο την αύξηση του διμερούς εμπορίου στα 100 δισ. δολάρια, χαρακτηρίζοντας τον στόχο «ρεαλιστικό και εφικτό».
Σύμφωνα με τον ίδιο, το διμερές εμπόριο ξεπέρασε τα 38 δισ. δολάρια το 2025, ενώ κατά τους πρώτους οκτώ μήνες του 2026 είχε ήδη φτάσει τα 28 δισ. δολάρια. Ο Τούρκος πρόεδρος εκτίμησε ότι το σύνολο του 2026 θα ξεπεράσει τα επίπεδα του 2025.
Τα αμερικανικά στοιχεία επιβεβαιώνουν τη σημαντική έκταση των εμπορικών σχέσεων, αλλά χρησιμοποιούν διαφορετική μεθοδολογία. Ο U.S. Trade Representative (USTR) υπολογίζει το εμπόριο αγαθών ΗΠΑ–Τουρκίας στα 36,8 δισ. δολάρια το 2025, εκ των οποίων 20,4 δισ. ήταν αμερικανικές εξαγωγές προς την Τουρκία και 16,4 δισ. αμερικανικές εισαγωγές από την Τουρκία. Εάν συνυπολογιστούν και οι υπηρεσίες, το συνολικό εμπόριο ανέρχεται σε περίπου 48,9 δισ. δολάρια.
Η διαφορά αυτή είναι σημαντική: τα 38 δισ. δολάρια που επικαλείται η τουρκική πλευρά δεν πρέπει να παρουσιάζονται ως ταυτόσημα με το αμερικανικό επίσημο σύνολο των 48,9 δισ. δολαρίων, καθώς πρόκειται για διαφορετικές μεθοδολογίες και κατηγορίες εμπορίου.
Ενέργεια, LNG, υψηλή τεχνολογία και άμυνα
Ο Ερντογάν έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στη διεύρυνση της οικονομικής συνεργασίας σε τομείς όπως η πυρηνική ενέργεια, το LNG, η πολιτική αεροπορία και η υψηλή τεχνολογία.
Παράλληλα, έθεσε στο επίκεντρο την αμυντική συνεργασία, τόσο σε διμερές επίπεδο όσο και στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ, υποστηρίζοντας ότι τα υφιστάμενα εμπόδια μεταξύ των δύο συμμάχων πρέπει να ξεπεραστούν.
Το ζήτημα της άμυνας έχει ιδιαίτερη βαρύτητα στις αμερικανοτουρκικές σχέσεις, καθώς οι δύο χώρες παραμένουν σύμμαχοι στο ΝΑΤΟ, ενώ τα τελευταία χρόνια υπήρξαν σοβαρές διαφωνίες γύρω από την προμήθεια του ρωσικού συστήματος S-400 και τη συμμετοχή της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35.
Κατά την επίσκεψή του στην Άγκυρα τον Ιούλιο, ο Τραμπ εμφανίστηκε ανοιχτός σε περαιτέρω αμυντική συνεργασία και είχε αναφερθεί στην άρση των αμερικανικών κυρώσεων που συνδέονται με την αγορά των S-400, καθώς και στο ενδεχόμενο επιστροφής της Τουρκίας στο πρόγραμμα F-35. Η εξέλιξη αυτή, ωστόσο, συνδέεται με ευρύτερες πολιτικές και νομοθετικές παραμέτρους στις ΗΠΑ.
Η τουρκική αμυντική βιομηχανία περνά σε νέα φάση
Ο Ερντογάν υπογράμμισε παράλληλα την εντυπωσιακή αύξηση των τουρκικών αμυντικών εξαγωγών.
Ο συγκεκριμένος ισχυρισμός επιβεβαιώνεται από τα στοιχεία της τουρκικής Presidency of Defence Industries (SSB): οι εξαγωγές αμυντικού και αεροπορικού υλικού αυξήθηκαν από μόλις 248 εκατ. δολάρια το 2002 σε 10,054 δισ. δολάρια το 2025, δηλαδή περίπου 40 φορές υψηλότερα.
Η Τουρκία επιδιώκει πλέον να εισέλθει στις δέκα μεγαλύτερες χώρες παγκοσμίως ως προς τις εξαγωγές αμυντικού υλικού. Ο ίδιος ο Ερντογάν έχει θέσει στόχο εξαγωγών αμυντικού και αεροπορικού υλικού ύψους 11 δισ. δολαρίων έως το 2028.
Η εξέλιξη αυτή αποτελεί ένα από τα βασικά στοιχεία της προσπάθειας της Άγκυρας να περιορίσει την εξάρτησή της από εισαγόμενα οπλικά συστήματα και ταυτόχρονα να ενισχύσει τον ρόλο της ως εξαγωγέα αμυντικής τεχνολογίας.
Τι ισχύει για το τουρκικό ΑΕΠ
Πιο προσεκτική αντιμετώπιση χρειάζεται ο ισχυρισμός του Ερντογάν για την πορεία του τουρκικού ΑΕΠ.
Ο Τούρκος πρόεδρος ανέφερε ότι το ΑΕΠ της χώρας αυξήθηκε από περίπου 236 δισ. δολάρια όταν ανέλαβε την εξουσία σε περίπου 1,8 τρισ. δολάρια σήμερα.
Το πρώτο σκέλος βρίσκεται πολύ κοντά στα στοιχεία της Παγκόσμιας Τράπεζας: το τουρκικό ΑΕΠ σε τρέχουσες τιμές ανερχόταν το 2002 σε περίπου 240,25 δισ. δολάρια.
Ωστόσο, το σημερινό μέγεθος χρειάζεται διευκρίνιση. Τα πιο πρόσφατα διαθέσιμα στοιχεία της Παγκόσμιας Τράπεζας υπολογίζουν το τουρκικό ΑΕΠ του 2025 σε περίπου 1,6 τρισ. δολάρια, με κατά κεφαλήν ΑΕΠ περίπου 18.599 δολάρια.
Παράλληλα, το ΔΝΤ, στις προβολές του για το 2026, τοποθετεί το ονομαστικό ΑΕΠ της Τουρκίας υψηλότερα, περίπου στα 1,7 τρισ. δολάρια, ανάλογα με την έκδοση και τις συναλλαγματικές παραδοχές των προβολών. Το ίδιο το ΔΝΤ επισημαίνει ότι τα στοιχεία σε δολάρια επηρεάζονται από τη μετατροπή του ΑΕΠ σε τουρκικές λίρες μέσω της μέσης συναλλαγματικής ισοτιμίας.
Επομένως, η αναφορά στα 1,8 τρισ. δολάρια θα ήταν δημοσιογραφικά ακριβέστερο να αποδίδεται ως εκτίμηση/προβολή και όχι ως οριστικό καταγεγραμμένο μέγεθος.
Το κατά κεφαλήν εισόδημα και οι οικονομικές προκλήσεις
Ο Ερντογάν εκτίμησε επίσης ότι το κατά κεφαλήν εισόδημα της Τουρκίας θα ξεπεράσει τα 20.000 δολάρια μέχρι το τέλος του 2026.
Ο στόχος αυτός βρίσκεται κοντά στις διεθνείς προβολές. Το ΔΝΤ, σε σχετική έκθεσή του, προβλέπει ότι το ονομαστικό κατά κεφαλήν ΑΕΠ θα κινηθεί πάνω από τα 20.000 δολάρια στα επόμενα χρόνια, ενώ οι εκτιμήσεις του για το 2026 παραμένουν ευαίσθητες στις συναλλαγματικές εξελίξεις.
Η εικόνα, πάντως, δεν είναι μονοδιάστατη. Η Παγκόσμια Τράπεζα καταγράφει για το 2025 ονομαστική αύξηση του ΑΕΠ κατά 3,6%, αλλά και πληθωρισμό 34,9%, γεγονός που αναδεικνύει τις σημαντικές μακροοικονομικές πιέσεις που εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν τα τουρκικά νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
Από τη Συρία και τον Καύκασο έως την Αφρική
Στην ομιλία του, ο Ερντογάν συνέδεσε την οικονομική συνεργασία με τη γεωπολιτική θέση της Τουρκίας.
Όπως υποστήριξε, η Άγκυρα διατηρεί ισχυρούς δεσμούς με τη Συρία, το Ιράκ, τον Καύκασο και τη Βόρεια Αφρική και μπορεί να αξιοποιήσει αυτά τα δίκτυα στο πλαίσιο μιας προσέγγισης «αμοιβαίου οφέλους».
Η θέση αυτή αντανακλά την προσπάθεια της Άγκυρας να παρουσιάσει τον εαυτό της ως γέφυρα μεταξύ Ευρώπης, Μέσης Ανατολής, Καυκάσου, Κεντρικής Ασίας και Αφρικής, ενώ παράλληλα διατηρεί τη συμμαχική σχέση με την Ουάσινγκτον.
Μια σχέση με μεγάλες οικονομικές και στρατηγικές προσδοκίες
Η εικόνα που προκύπτει από την ομιλία του Ερντογάν είναι αυτή μιας προσπάθειας να μετατραπεί η προσωπική πολιτική σχέση του με τον Τραμπ σε ευρύτερη οικονομική και στρατηγική συνεργασία.
Οι αριθμοί επιβεβαιώνουν ότι οι εμπορικές σχέσεις ΗΠΑ–Τουρκίας έχουν σημαντικό μέγεθος και ότι η τουρκική αμυντική βιομηχανία έχει αναπτυχθεί θεαματικά σε σχέση με τις αρχές της δεκαετίας του 2000. Ταυτόχρονα, τα διεθνή στοιχεία δείχνουν ότι η τουρκική οικονομία εξακολουθεί να αντιμετωπίζει υψηλό πληθωρισμό και ότι ορισμένοι από τους αριθμούς που παρουσίασε ο Ερντογάν εξαρτώνται από τη μεθοδολογία και τις συναλλαγματικές παραδοχές που χρησιμοποιούνται.
Το βασικό μήνυμα της Άγκυρας προς την Ουάσινγκτον είναι σαφές: περισσότερο εμπόριο, μεγαλύτερη ενεργειακή συνεργασία, διεύρυνση της τεχνολογικής συνεργασίας και επαναφορά της αμυντικής σχέσης σε υψηλότερο επίπεδο, με μακροπρόθεσμο ορίζοντα το εμπόριο των 100 δισ. δολαρίων.
Τραμπ για Ερντογάν: «Είναι σκληρό καρύδι – Μην τα βάζετε μαζί του»
Νέα δημόσια επίδειξη της στενής σχέσης των δύο ηγετών από τον Αμερικανό πρόεδρο – «Είναι φανταστικός τύπος, είναι φίλος μου», είπε ο Τραμπ αναφερόμενος στον Τούρκο πρόεδρο στη Νέα Υόρκη
Μία χαρακτηριστική δημόσια αναφορά στη σχέση του με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν έκανε ο Ντόναλντ Τραμπ στη Νέα Υόρκη, στο περιθώριο της 81ης Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ.
Κατά τη διάρκεια πολυμερούς συνάντησης με ηγέτες του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου και άλλους ηγέτες της περιοχής, ο Αμερικανός πρόεδρος στράφηκε προς τον Ερντογάν και τον χαρακτήρισε «σκληρό καρύδι», χρησιμοποιώντας την αγγλική έκφραση “tough cookie”.
«Είναι σκληρό καρύδι. Μην τα βάζετε μαζί του», είπε χαρακτηριστικά ο Τραμπ, προσθέτοντας αμέσως: «Είναι φανταστικός τύπος» και αποκαλώντας τον «φίλο μου». Μάλιστα, αστειεύτηκε με τη μετάφραση, λέγοντας ότι ελπίζει να αποδοθούν σωστά τα λόγια του.
Η συγκεκριμένη αναφορά έχει ιδιαίτερη πολιτική σημασία, καθώς έρχεται μόλις μία ημέρα μετά τις δηλώσεις του Ερντογάν στη Νέα Υόρκη για τη σημασία της προσωπικής του σχέσης και του απευθείας διαλόγου με τον Τραμπ.
«Ο φίλος μου από την Τουρκία»
Ο Τραμπ αναφέρθηκε στον Ερντογάν όταν έκανε αναδρομή στη συνάντηση των ίδιων ηγετών ένα χρόνο νωρίτερα, σημειώνοντας ότι πολλές από τις ίδιες προσωπικότητες είχαν βρεθεί στη Νέα Υόρκη για συζητήσεις σχετικά με τον πόλεμο στη Γάζα.
«Σχεδόν τα ίδια πρόσωπα ήταν εδώ, συμπεριλαμβανομένου του φίλου μου από την Τουρκία», είπε ο Αμερικανός πρόεδρος, πριν χαρακτηρίσει τον Ερντογάν «tough cookie» και «fantastic guy».
Η δήλωση ενισχύει τη δημόσια εικόνα μιας προσωπικής σχέσης μεταξύ των δύο ηγετών, την οποία και οι δύο πλευρές έχουν επανειλημμένα προβάλει.
Από την προσωπική σχέση στην αμυντική συνεργασία
Οι δηλώσεις Τραμπ αποκτούν μεγαλύτερη σημασία καθώς Ουάσινγκτον και Άγκυρα επιχειρούν να διευρύνουν τη συνεργασία τους σε σειρά ζητημάτων, από την άμυνα και την ενέργεια έως το εμπόριο.
Ο Ερντογάν, στη δική του ομιλία στη Νέα Υόρκη, υποστήριξε ότι ο απευθείας και «ειλικρινής» διάλογός του με τον Τραμπ έχει συμβάλει στην πρόοδο των διμερών σχέσεων.
Στο επίκεντρο βρίσκονται μεταξύ άλλων η αμυντική συνεργασία, η ενέργεια, το LNG, η υψηλή τεχνολογία και η αύξηση του διμερούς εμπορίου με στόχο τα 100 δισ. δολάρια.
Παράλληλα, παραμένουν ανοικτά δύσκολα ζητήματα, με κυριότερο τις αμερικανοτουρκικές διαφωνίες γύρω από τα ρωσικά συστήματα S-400 και το πρόγραμμα των F-35.
Η Άγκυρα αξιοποιεί τη σχέση με την Ουάσινγκτον
Για την τουρκική πλευρά, η δημόσια στήριξη του Τραμπ αποτελεί σημαντικό διπλωματικό κεφάλαιο.
Ο Ερντογάν έχει επενδύσει πολιτικά στην απευθείας επικοινωνία με τον Αμερικανό πρόεδρο, επιχειρώντας να μετατρέψει την προσωπική σχέση σε συγκεκριμένα αποτελέσματα σε οικονομία, άμυνα και περιφερειακή πολιτική.
Η χθεσινή δημόσια τοποθέτηση του Τραμπ αποτελεί, επομένως, ένα ακόμη επεισόδιο σε αυτή τη σχέση: ο Αμερικανός πρόεδρος όχι μόνο αναφέρθηκε στον Ερντογάν ως «φίλο», αλλά τον παρουσίασε ενώπιον άλλων ηγετών ως έναν πολιτικό με τον οποίο οι υπόλοιποι πρέπει να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί.
Η ακριβής φράση του Τραμπ — “He's a tough cookie. Don't mess around with him” — είναι χαρακτηριστική της προσωπικής και ανεπίσημης γλώσσας που χρησιμοποιεί όταν αναφέρεται στον Τούρκο πρόεδρο.
Μία σχέση με ευρύτερες γεωπολιτικές συνέπειες
Η δημόσια αυτή τοποθέτηση δεν σημαίνει από μόνη της ότι έχουν επιλυθεί οι διαφωνίες ΗΠΑ–Τουρκίας. Καταδεικνύει όμως τον τρόπο με τον οποίο ο Τραμπ επιλέγει να παρουσιάζει τη σχέση του με τον Ερντογάν: ως προσωπική σχέση μεταξύ δύο ηγετών που μπορούν να συνομιλούν απευθείας, ακόμη και όταν οι δύο χώρες έχουν σημαντικές διαφορές.
Σε συνδυασμό με τις πρόσφατες δηλώσεις του Ερντογάν για την ανάγκη «νέας δυναμικής» στις αμερικανοτουρκικές σχέσεις, η δημόσια τοποθέτηση του Τραμπ προσθέτει ένα ακόμη στοιχείο στην προσπάθεια Ουάσινγκτον και Άγκυρας να επαναπροσδιορίσουν τη στρατηγική τους συνεργασία.
Μείνετε μπροστά στις εξελίξεις — κάντε Like στο Facebook
Από το newsroom
Γράφει H Σοφία Παπανδρέου
-Posted by Anexartitos.Ta.Neα
Αν θέλετε να μαθαίνετε παράλληλα όσα σημαντικά διαδραματίζονται στα ελληνικά και ξένα media κάντε like στην σελίδα στο Facebook πατώντας εδώ.click here
Δημοσίευση σχολίου
.Τα σχόλια υπάρχουν για να συνεισφέρουν οι αναγνώστες στο διάλογο.
. Ο καθένας έχει δικαίωμα να εκφράζει ελεύθερα τις απόψεις του.
. Αυτό δεν σημαίνει ότι υιοθετούμε τις απόψεις αυτές.
. Συκοφαντικά ή υβριστικά σχόλια και greeklish αφαιρούνται όπου εντοπίζονται.
. Η ευθύνη των σχολίων (αστική και ποινική) βαρύνει τους σχολιαστές και μόνον αυτούς.
. Η ταυτότητα των σχολιαστών είναι γνωστή μόνο στην Google.
. Όποιος θίγεται μπορεί να επικοινωνεί στο email μας.
. Περισσότερα στους όρους χρήσης.. Ευχαριστούμε για την κατανόησή σας.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου