Η Βουλγαρία στο ευρώ: οικονομική ευκαιρία ή προαναγγελθείσα κρίση;...
Η Βουλγαρία βρίσκεται μπροστά στη μεγαλύτερη νομισματική αλλαγή της σύγχρονης ιστορίας της: την ένταξη στο ευρώ την 1η Ιανουαρίου 2026. Η μετάβαση από το λέβα στο κοινό ευρωπαϊκό νόμισμα γίνεται με τη σταθερή ισοτιμία 1 ευρώ = 1,95583 λέβα, όπως ανακοίνωσε η Εθνική Τράπεζα της χώρας.
Παρά τον ενθουσιασμό που επικρατεί σε πολιτικό επίπεδο, η συζήτηση για το αν η Βουλγαρία είναι έτοιμη να εγκαταλείψει το εθνικό της νόμισμα έχει φουντώσει, με αρκετούς οικονομολόγους να προειδοποιούν για τον κίνδυνο ενός «ελληνικού σεναρίου».
Το φάντασμα της ελληνικής κρίσης
Η ελληνική εμπειρία εξακολουθεί να αποτελεί σημείο αναφοράς. Η Ελλάδα, πριν από την κρίση του 2010, είχε ακολουθήσει μια επεκτατική δημοσιονομική πολιτική, χρηματοδοτώντας δαπάνες μέσω δανεισμού και αποκρύπτοντας κρίσιμα οικονομικά στοιχεία. Όταν η παγκόσμια κρίση του 2008 έπληξε τον τουρισμό και τα δημόσια έσοδα κατέρρευσαν, η χώρα βρέθηκε σε αδιέξοδο. Η πρόσβαση στις αγορές χάθηκε, οι τράπεζες πιέστηκαν ασφυκτικά και τελικά η Ελλάδα οδηγήθηκε στο μνημόνιο των 240 δισ. ευρώ, με το χρέος να εκτοξεύεται στο 175% του ΑΕΠ.
Η σύγκριση με τη Βουλγαρία δεν γίνεται τυχαία. Η ένταξη στο ευρώ αφαιρεί από μια χώρα το εργαλείο της νομισματικής πολιτικής, ενώ ταυτόχρονα αυξάνει την ευκολία δανεισμού. Αυτός ο συνδυασμός μπορεί να αποδειχθεί επικίνδυνος αν δεν υπάρχει δημοσιονομική πειθαρχία.
Η βουλγαρική πραγματικότητα: σταθερή αλλά εύθραυστη
Η Βουλγαρία έχει μέχρι σήμερα ακολουθήσει μια συντηρητική οικονομική στρατηγική, με δημόσιο χρέος κάτω από 30% του ΑΕΠ – από τα χαμηλότερα στην Ευρώπη. Το νόμισμα της χώρας βρίσκεται ήδη σε καθεστώς στενής σύνδεσης με το ευρώ, γεγονός που έχει περιορίσει τις συναλλαγματικές διακυμάνσεις.
Με την υιοθέτηση του ευρώ, όμως, καταργείται το «φρένο» του νομισματικού συμβουλίου. Η Σόφια θα μπορεί πλέον να δανείζεται πιο εύκολα και φθηνά από τις διεθνείς αγορές. Αυτό θεωρείται ευκαιρία, αλλά και πηγή κινδύνου: αν οι μελλοντικές κυβερνήσεις ενδώσουν στον πειρασμό του υπερδανεισμού, η χώρα θα μπορούσε να βρεθεί σε τροχιά παρόμοια με εκείνη της Ελλάδας.
Η Ευρωζώνη ως μη-βέλτιστη νομισματική περιοχή
Η συζήτηση για το αν η Ευρωζώνη αποτελεί «βέλτιστη νομισματική περιοχή» (OCA) είναι παλιά. Τα κριτήρια που θέτει η οικονομική θεωρία –ευελιξία μισθών, κινητικότητα εργατικού δυναμικού, σύγκλιση οικονομικών κύκλων, ενιαία χρηματοπιστωτική αρχιτεκτονική– δεν ικανοποιούνται πλήρως στην Ευρωζώνη.
Οι χώρες του Νότου και του Βορρά συχνά κινούνται σε διαφορετικούς οικονομικούς ρυθμούς. Η κινητικότητα εργαζομένων παραμένει περιορισμένη λόγω γλώσσας και κουλτούρας. Οι μηχανισμοί δημοσιονομικής στήριξης είναι αδύναμοι σε σχέση με άλλες νομισματικές ενώσεις, όπως οι ΗΠΑ.
Αυτό σημαίνει ότι μια χώρα που χάνει την ανταγωνιστικότητά της δεν μπορεί να υποτιμήσει το νόμισμά της, ούτε να προσαρμόσει εύκολα μισθούς και τιμές. Το αποτέλεσμα είναι συχνά παρατεταμένες κρίσεις.
Η γερμανική υπεροχή μέσα στο ευρώ
Ένα από τα πιο συζητημένα σημεία είναι ότι η αρχιτεκτονική του ευρώ ευνοεί δυσανάλογα τη Γερμανία. Αν το Βερολίνο είχε ακόμη το μάρκο, το νόμισμά του θα ήταν πολύ ισχυρότερο. Το ευρώ λειτουργεί σαν υποτιμημένο νόμισμα για τη γερμανική οικονομία, ενισχύοντας τις εξαγωγές και τα εμπορικά της πλεονάσματα.
Την ίδια στιγμή, η ενιαία νομισματική πολιτική της ΕΚΤ εξασφαλίζει στη Γερμανία εξαιρετικά χαμηλό κόστος δανεισμού, ενώ χώρες όπως η Ελλάδα ή η Ιταλία πληρώνουν υψηλότερο ρίσκο, παρότι μοιράζονται το ίδιο νόμισμα.
Τι σημαίνει αυτό για τη Βουλγαρία
Η Βουλγαρία μπαίνει σε μια νομισματική ένωση που έχει αποδείξει ότι μπορεί να λειτουργήσει, αλλά όχι χωρίς κόστος. Η επιτυχία ή η αποτυχία της μετάβασης θα εξαρτηθεί από:
τη δημοσιονομική πειθαρχία των κυβερνήσεων,
την ικανότητα της χώρας να παραμείνει ανταγωνιστική,
την ωριμότητα των θεσμών της,
και την εγρήγορση των πολιτών.
Η ιστορία της Ελλάδας δείχνει ότι η ένταξη στο ευρώ μπορεί να είναι είτε εφαλτήριο ανάπτυξης, είτε παγίδα χρέους. Η Βουλγαρία βρίσκεται τώρα σε ένα κρίσιμο σταυροδρόμι – και η επόμενη δεκαετία θα καθορίσει αν η επιλογή της θα αποδειχθεί σοφή ή μοιραία.
Μείνετε μπροστά στις εξελίξεις — κάντε Like στο Facebook
Από το newsroom
Γράφει H Σοφία Παπανδρέου
-Posted by Anexartitos.Ta.Neα
Αν θέλετε να μαθαίνετε παράλληλα όσα σημαντικά διαδραματίζονται στα ελληνικά και ξένα media κάντε like στην σελίδα στο Facebook πατώντας εδώ.click here
Δημοσίευση σχολίου
.Τα σχόλια υπάρχουν για να συνεισφέρουν οι αναγνώστες στο διάλογο.
. Ο καθένας έχει δικαίωμα να εκφράζει ελεύθερα τις απόψεις του.
. Αυτό δεν σημαίνει ότι υιοθετούμε τις απόψεις αυτές.
. Συκοφαντικά ή υβριστικά σχόλια και greeklish αφαιρούνται όπου εντοπίζονται.
. Η ευθύνη των σχολίων (αστική και ποινική) βαρύνει τους σχολιαστές και μόνον αυτούς.
. Η ταυτότητα των σχολιαστών είναι γνωστή μόνο στην Google.
. Όποιος θίγεται μπορεί να επικοινωνεί στο email μας.
. Περισσότερα στους όρους χρήσης.. Ευχαριστούμε για την κατανόησή σας.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου