Γαλλία: Το Συνταγματικό Συμβούλιο «μπλοκάρει» την απαγόρευση των social media για τους κάτω των 15 ετών...
Η απόφαση που φέρνει νέο γύρο αντιπαράθεσης για την προστασία των παιδιών στο διαδίκτυο – Ο Μακρόν ζητά νέο νομοσχέδιο
Σε μια σημαντική εξέλιξη για την ευρωπαϊκή πολιτική γύρω από την προστασία των ανηλίκων στο διαδίκτυο, το Συνταγματικό Συμβούλιο της Γαλλίας απέρριψε την Παρασκευή 14 Αυγούστου τη βασική διάταξη του νόμου που θα απαγόρευε την πρόσβαση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης σε παιδιά κάτω των 15 ετών.
Η απόφαση αποτελεί σημαντικό πλήγμα για την κυβέρνηση του Εμανουέλ Μακρόν, η οποία είχε παρουσιάσει την απαγόρευση ως ένα από τα βασικά μέτρα για την προστασία των παιδιών από τις επιπτώσεις της υπερβολικής χρήσης των social media. Το γαλλικό Κοινοβούλιο είχε εγκρίνει τη σχετική νομοθεσία τον Ιούλιο, με στόχο οι νέοι περιορισμοί να τεθούν σε εφαρμογή από τον Σεπτέμβριο.
Γιατί το Συνταγματικό Συμβούλιο απέρριψε την απαγόρευση
Το Συνταγματικό Συμβούλιο έκρινε ότι η συγκεκριμένη απαγόρευση συνιστούσε δυσανάλογο περιορισμό της ελευθερίας έκφρασης και επικοινωνίας των ανηλίκων.
Παράλληλα, εξέφρασε σοβαρές επιφυλάξεις για τον τρόπο με τον οποίο θα εφαρμοζόταν η επαλήθευση ηλικίας. Η νομοθεσία ουσιαστικά θα μπορούσε να οδηγήσει στην απαίτηση από τους χρήστες να αποδεικνύουν την ηλικία τους προκειμένου να αποκτήσουν πρόσβαση σε συγκεκριμένες διαδικτυακές υπηρεσίες. Σύμφωνα με το Συμβούλιο, το νομοθετικό πλαίσιο δεν καθόριζε με επαρκή σαφήνεια τις προϋποθέσεις και τα όρια μιας τέτοιας διαδικασίας και δεν παρείχε τις απαραίτητες νομικές εγγυήσεις για την προστασία της ιδιωτικής ζωής.
Το ζήτημα της επαλήθευσης ηλικίας είναι ιδιαίτερα κρίσιμο, καθώς ένα σύστημα που σχεδιάζεται για να προστατεύσει τους ανηλίκους μπορεί ταυτόχρονα να δημιουργήσει νέους κινδύνους για τα προσωπικά δεδομένα εκατομμυρίων χρηστών.
Το Συμβούλιο έκρινε, επομένως, ότι το μέτρο, όπως είχε διατυπωθεί, δεν ήταν ούτε κατάλληλο ούτε αναγκαίο ούτε αναλογικό σε σχέση με τον περιορισμό που επέβαλλε στα δικαιώματα των χρηστών.
Η αντίδραση Μακρόν
Η απόφαση δεν σημαίνει ότι η γαλλική κυβέρνηση εγκαταλείπει την προσπάθεια περιορισμού της πρόσβασης των ανηλίκων στα social media.
Ο Εμανουέλ Μακρόν ζήτησε από τον πρωθυπουργό Σεμπαστιάν Λεκoρνύ να προχωρήσει άμεσα στην επεξεργασία ενός νέου νομοθετικού κειμένου, το οποίο θα λαμβάνει υπόψη τις παρατηρήσεις του Συνταγματικού Συμβουλίου.
Η γαλλική προεδρία επανέλαβε ότι ο στόχος παραμένει η προστασία των παιδιών από τις επιβλαβείς επιπτώσεις της χρήσης των κοινωνικών δικτύων και ότι η κυβέρνηση θέλει να επαναφέρει τη μεταρρύθμιση με τρόπο που να είναι συμβατός με το γαλλικό Σύνταγμα και το ευρωπαϊκό νομικό πλαίσιο.
Έτσι, η δικαστική απόφαση δεν κλείνει τη συζήτηση. Αντίθετα, ανοίγει έναν νέο κύκλο διαπραγμάτευσης για το πώς μπορεί ένα κράτος να προστατεύσει αποτελεσματικά τους ανηλίκους χωρίς να παραβιάζει θεμελιώδη δικαιώματα.
Το μεγάλο ερώτημα: προστασία των παιδιών ή περιορισμός ελευθεριών;
Η γαλλική υπόθεση αναδεικνύει ένα από τα πιο δύσκολα ζητήματα της ψηφιακής εποχής.
Από τη μία πλευρά, κυβερνήσεις, γονείς και ειδικοί προειδοποιούν για τους κινδύνους που μπορεί να συνδέονται με τη χρήση των social media από παιδιά και εφήβους. Μεταξύ των ανησυχιών που έχουν καταγραφεί είναι η έκθεση σε επιβλαβές περιεχόμενο, ο διαδικτυακός εκφοβισμός, οι μηχανισμοί που ενθαρρύνουν την παρατεταμένη χρήση και οι πιθανές επιπτώσεις στην ψυχική ευεξία.
Από την άλλη, μια καθολική απαγόρευση δημιουργεί δύσκολα ερωτήματα: Πώς αποδεικνύεται η ηλικία χωρίς να συλλέγονται υπερβολικά προσωπικά δεδομένα; Ποιος ελέγχει τα δεδομένα αυτά; Πώς αποφεύγονται τα λάθη; Και πώς προστατεύεται η ελευθερία έκφρασης των ίδιων των νέων;
Αυτές ακριβώς οι αντιθέσεις βρέθηκαν στο επίκεντρο της γαλλικής απόφασης.
Η Αυστραλία έχει ήδη προχωρήσει
Η Γαλλία δεν είναι η πρώτη χώρα που επιχειρεί να επιβάλει ηλικιακό περιορισμό στα social media.
Η Αυστραλία έχει ήδη θέσει σε εφαρμογή από τις 10 Δεκεμβρίου 2025 το λεγόμενο «Social Media Minimum Age». Οι πλατφόρμες που καλύπτονται από το μέτρο οφείλουν να λαμβάνουν εύλογα μέτρα ώστε να μην επιτρέπουν σε παιδιά κάτω των 16 ετών να διατηρούν ή να δημιουργούν λογαριασμούς.
Στη λίστα περιλαμβάνονται μεταξύ άλλων οι Facebook, Instagram, Snapchat, TikTok, YouTube, X, Reddit και Twitch, σύμφωνα με την αυστραλιανή ρυθμιστική αρχή eSafety.
Ωστόσο, η εφαρμογή του μέτρου δεν έχει εξαλείψει τη χρήση των social media από όλους τους κάτω των 16 ετών. Τα πρώτα στοιχεία δείχνουν ότι η επιβολή τέτοιων περιορισμών αποτελεί τεχνικά και πρακτικά πολύ δύσκολη διαδικασία.
Αυτό αποτελεί ένα σημαντικό μάθημα και για τη Γαλλία: η ψήφιση ενός νόμου είναι ένα πράγμα, η αποτελεσματική εφαρμογή του στην πραγματική ψηφιακή ζωή είναι κάτι εντελώς διαφορετικό.
Και το Ηνωμένο Βασίλειο κινείται προς την ίδια κατεύθυνση
Παρόμοια συζήτηση βρίσκεται σε εξέλιξη και στο Ηνωμένο Βασίλειο.
Η βρετανική κυβέρνηση ανακοίνωσε τον Ιούνιο του 2026 ότι προτίθεται να απαγορεύσει την πρόσβαση στα social media σε παιδιά κάτω των 16 ετών. Σύμφωνα με τον κυβερνητικό σχεδιασμό, οι σχετικές ρυθμίσεις αναμένεται να τεθούν σε εφαρμογή την άνοιξη του 2027.
Η βρετανική προσέγγιση προβλέπει επίσης περιορισμούς σε συγκεκριμένες λειτουργίες που θεωρούνται υψηλού κινδύνου, όπως το livestreaming και η επικοινωνία αγνώστων με παιδιά. Αντίθετα, υπηρεσίες άμεσης ανταλλαγής μηνυμάτων όπως το WhatsApp και το Signal δεν προβλέπεται να συμπεριληφθούν στην απαγόρευση των social media.
Η Ευρώπη αναζητά κοινή λύση
Η συζήτηση δεν περιορίζεται πλέον σε μεμονωμένες χώρες.
Σε ευρωπαϊκό επίπεδο εξετάζονται προτάσεις για την ενίσχυση της προστασίας των παιδιών στο διαδίκτυο, καθώς αυξάνονται οι πιέσεις προς τις πλατφόρμες να αντιμετωπίσουν χαρακτηριστικά και πρακτικές που μπορεί να ενισχύουν την υπερβολική χρήση ή την έκθεση ανηλίκων σε επιβλαβές περιεχόμενο.
Το βασικό ερώτημα που προκύπτει είναι εάν η Ευρώπη θα κινηθεί προς ένα κοινό ηλικιακό όριο ή εάν κάθε κράτος θα συνεχίσει να εφαρμόζει διαφορετικό μοντέλο.
Η γαλλική απόφαση αλλάζει τη συζήτηση
Η απόφαση του Συνταγματικού Συμβουλίου δεν αποτελεί απόρριψη της ιδέας ότι τα παιδιά χρειάζονται μεγαλύτερη προστασία στο διαδίκτυο. Αποτελεί, όμως, σαφή προειδοποίηση ότι η προστασία αυτή δεν μπορεί να επιτευχθεί με οποιοδήποτε μέσο.
Για τη Γαλλία, το επόμενο βήμα είναι πλέον η αναζήτηση μιας νέας νομοθετικής λύσης που θα μπορεί να αντέξει τον έλεγχο συνταγματικότητας, ενώ παράλληλα θα αντιμετωπίζει τις πραγματικές προκλήσεις που δημιουργούν τα social media για τους ανηλίκους.
Για την υπόλοιπη Ευρώπη, η γαλλική εξέλιξη λειτουργεί ως σημαντικό προηγούμενο.
Το δίλημμα παραμένει: πώς προστατεύεις ένα παιδί από τους κινδύνους του διαδικτύου χωρίς να μετατρέπεις την προστασία σε περιορισμό θεμελιωδών ελευθεριών;
Η απάντηση σε αυτό το ερώτημα αναμένεται να διαμορφώσει την ευρωπαϊκή ψηφιακή πολιτική τα επόμενα χρόνια.
Μείνετε μπροστά στις εξελίξεις — κάντε Like στο Facebook
Από το newsroom
Γράφει Η Πηνελόπη Μπουρινέζου
-Posted by Anexartitos.Ta.Neα
Αν θέλετε να μαθαίνετε παράλληλα όσα σημαντικά διαδραματίζονται στα ελληνικά και ξένα media κάντε like στην σελίδα στο Facebook πατώντας εδώ.click here
Δημοσίευση σχολίου
.Τα σχόλια υπάρχουν για να συνεισφέρουν οι αναγνώστες στο διάλογο.
. Ο καθένας έχει δικαίωμα να εκφράζει ελεύθερα τις απόψεις του.
. Αυτό δεν σημαίνει ότι υιοθετούμε τις απόψεις αυτές.
. Συκοφαντικά ή υβριστικά σχόλια και greeklish αφαιρούνται όπου εντοπίζονται.
. Η ευθύνη των σχολίων (αστική και ποινική) βαρύνει τους σχολιαστές και μόνον αυτούς.
. Η ταυτότητα των σχολιαστών είναι γνωστή μόνο στην Google.
. Όποιος θίγεται μπορεί να επικοινωνεί στο email μας.
. Περισσότερα στους όρους χρήσης.. Ευχαριστούμε για την κατανόησή σας.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου