Η νίκη του AfD αλλάζει τη Γερμανία – Τι σημαίνει για την Ευρώπη και την Ελλάδα...
Η εκλογική νίκη του AfD στη Σαξονία-Άνχαλτ δεν αφορά μόνο τη Γερμανία.
Το αποτέλεσμα, με το AfD να συγκεντρώνει περίπου 44,5% των ψήφων και το CDU να υποχωρεί στο 18,5%, αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα πολιτικά γεγονότα στην Ευρώπη το τελευταίο διάστημα. Το ακροδεξιό κόμμα υπερδιπλασίασε το ποσοστό του σε σχέση με το 2021 και βρέθηκε για πρώτη φορά τόσο κοντά στην πραγματική άσκηση εξουσίας σε γερμανικό κρατίδιο.
Το AfD δεν διαθέτει ακόμη την απαιτούμενη πλειοψηφία για να κυβερνήσει μόνο του και τα παραδοσιακά κόμματα εξακολουθούν να αρνούνται συνεργασία μαζί του. Όμως η πολιτική ουσία βρίσκεται αλλού:
Ένα κόμμα που για χρόνια αντιμετωπιζόταν ως δύναμη διαμαρτυρίας έχει πλέον μετατραπεί σε κυρίαρχη πολιτική δύναμη σε ένα σημαντικό τμήμα της Γερμανίας.
Και αυτό δεν μπορεί να αφήσει ανεπηρέαστη ούτε την Ευρωπαϊκή Ένωση ούτε την Ελλάδα.
Το γερμανικό «τείχος» απέναντι στο AfD δοκιμάζεται
Η Γερμανία έχει δημιουργήσει ένα ιδιαίτερα αυστηρό πολιτικό «Brandmauer», ένα τείχος προστασίας δηλαδή απέναντι στο AfD, με τα παραδοσιακά κόμματα να αποκλείουν συνεργασία μαζί του.
Το πρόβλημα είναι ότι όσο μεγαλώνει το AfD, τόσο δυσκολότερο γίνεται να αγνοηθεί.
Η Σαξονία-Άνχαλτ δείχνει ότι η στρατηγική της πολιτικής απομόνωσης δεν έχει εμποδίσει την εκλογική του άνοδο. Αντίθετα, μπορεί να ενισχύει το αφήγημα του AfD ότι όλα τα υπόλοιπα κόμματα αποτελούν μέρος ενός ενιαίου πολιτικού συστήματος που αγνοεί τη φωνή των ψηφοφόρων του.
Το ερώτημα επομένως δεν είναι πλέον μόνο εάν το AfD θα κυβερνήσει.
Είναι για πόσο ακόμη μπορεί να παραμένει εκτός κυβερνητικών σχηματισμών ένα κόμμα που σε ορισμένες περιοχές συγκεντρώνει σχεδόν έναν στους δύο ψηφοφόρους.
Το πρόβλημα του Μερτς
Για τον Φρίντριχ Μερτς το αποτέλεσμα αποτελεί σοβαρό πολιτικό χτύπημα.
Το CDU κατέρρευσε από το 37,1% των προηγούμενων εκλογών στο περίπου 18,5%.
Αυτό σημαίνει ότι η γερμανική συντηρητική παράταξη αντιμετωπίζει ένα στρατηγικό δίλημμα.
Εάν μετακινηθεί προς τα δεξιά για να ανακόψει το AfD, κινδυνεύει να χάσει κεντρώους και φιλελεύθερους ψηφοφόρους.
Εάν δεν μετακινηθεί, κινδυνεύει να αφήσει στο AfD το μονοπώλιο σε ζητήματα όπως η μετανάστευση, η ασφάλεια, η ενεργειακή πολιτική και η αντίθεση στις πολιτικές του Βερολίνου.
Και αυτό μπορεί να έχει συνέπειες πολύ πέρα από τη Γερμανία.
Μια διαφορετική Γερμανία σημαίνει διαφορετική Ευρώπη
Η Γερμανία είναι η μεγαλύτερη οικονομία και μία από τις σημαντικότερες πολιτικές δυνάμεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Επομένως, οποιαδήποτε σημαντική αλλαγή στη γερμανική πολιτική ισορροπία αργά ή γρήγορα μεταφέρεται στις Βρυξέλλες.
Το AfD τάσσεται υπέρ μιας πολύ διαφορετικής Ευρώπης από αυτή που προωθούν οι σημερινές γερμανικές κυβερνήσεις. Υποστηρίζει περιορισμό των ευρωπαϊκών χρηματοδοτικών δεσμεύσεων, σκληρότερη πολιτική στο μεταναστευτικό και διαφορετική σχέση με τη Ρωσία.
Εάν η εκλογική του δύναμη συνεχίσει να αυξάνεται, θα μπορούσε να πιέσει ακόμη και τα κεντρώα γερμανικά κόμματα να υιοθετήσουν σκληρότερες θέσεις.
Και τότε η επίδραση θα είναι ευρωπαϊκή.
Η μεταναστευτική πολιτική, η κοινή άμυνα, ο ευρωπαϊκός προϋπολογισμός, η πράσινη μετάβαση και η στήριξη της Ουκρανίας θα μπορούσαν να βρεθούν σε ακόμη μεγαλύτερη πολιτική σύγκρουση.
Ρωσία και Ουκρανία: ίσως η σημαντικότερη συνέπεια
Εδώ βρίσκεται μία από τις σημαντικότερες διαστάσεις της ανόδου του AfD.
Το κόμμα υποστηρίζει την αποκατάσταση στενότερων σχέσεων με τη Ρωσία και έχει ταχθεί κατά της συνέχισης της σημερινής γερμανικής πολιτικής στήριξης προς την Ουκρανία. Η στάση αυτή είναι ιδιαίτερα ισχυρή στην πρώην Ανατολική Γερμανία, όπου ένα τμήμα του πληθυσμού διατηρεί διαφορετική ιστορική και πολιτική σχέση με τη Ρωσία.
Η συγκυρία είναι εξαιρετικά ευαίσθητη.
Μόλις λίγες ημέρες πριν από τις εκλογές, το Βερολίνο κατηγόρησε επισήμως τη Ρωσία ότι βρίσκεται πίσω από την απόπειρα επίθεσης με drone στο αεροδρόμιο Leipzig/Halle, επικαλούμενο πληροφορίες των υπηρεσιών ασφαλείας και αστυνομική έρευνα. Η Μόσχα απέρριψε τις κατηγορίες.
Έτσι δημιουργείται μια βαθιά πολιτική αντίθεση μέσα στη Γερμανία.
Η κυβέρνηση Μερτς αντιμετωπίζει τη Ρωσία ως απειλή για την ευρωπαϊκή ασφάλεια, ενώ το AfD ζητά μια διαφορετική σχέση με τη Μόσχα.
Εάν το AfD ενισχυθεί περαιτέρω, αυτή η σύγκρουση θα γίνει ακόμη πιο έντονη.
Και τι σημαίνει αυτό για την Ελλάδα;
Η Ελλάδα δεν είναι ένας απομονωμένος παρατηρητής αυτών των εξελίξεων.
Μια πολιτική μετατόπιση στη Γερμανία επηρεάζει άμεσα την Ευρωπαϊκή Ένωση και επομένως και την Αθήνα.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης, μάλιστα, σχολιάζοντας την εκλογική μάχη στη Σαξονία-Άνχαλτ, χαρακτήρισε μια νίκη του AfD «αδιανόητη εξέλιξη». Παράλληλα υποστήριξε ότι η Ελλάδα δεν αντιμετωπίζει αντίστοιχο κίνδυνο από την άνοδο της Ακροδεξιάς, καθώς, όπως είπε, η κυβέρνηση έχει αντιμετωπίσει ζητήματα που αποτελούν βασική εκλογική ύλη των δεξιών και ακροδεξιών κομμάτων, ιδιαίτερα στο μεταναστευτικό.
Ωστόσο, η Αθήνα έχει αρκετούς λόγους να παρακολουθεί στενά την εξέλιξη.
1. Μεταναστευτικό
Εάν το AfD συνεχίσει να ενισχύεται, η πίεση προς το Βερολίνο για αυστηρότερη μεταναστευτική πολιτική θα αυξηθεί.
Αυτό μπορεί να επηρεάσει και την ευρωπαϊκή πολιτική ασύλου και επιστροφών.
Για την Ελλάδα, που αποτελεί χώρα πρώτης γραμμής στα εξωτερικά σύνορα της ΕΕ, οποιαδήποτε αλλαγή στη γερμανική θέση έχει άμεση σημασία.
Η Αθήνα θα μπορούσε να βρεθεί μπροστά σε ένα ευρωπαϊκό περιβάλλον όπου η πίεση για έλεγχο των συνόρων θα είναι μεγαλύτερη, αλλά ταυτόχρονα οι χώρες θα διαφωνούν περισσότερο για το ποιος αναλαμβάνει το κόστος της διαχείρισης των μεταναστευτικών ροών.
2. Ευρωπαϊκός προϋπολογισμός και ελληνικά κονδύλια
Η Γερμανία είναι ο μεγαλύτερος οικονομικός παίκτης της ΕΕ.
Μια ισχυρότερη πολιτική τάση υπέρ της μείωσης των ευρωπαϊκών χρηματοδοτικών δεσμεύσεων θα μπορούσε να επηρεάσει τις συζητήσεις για τον επόμενο ευρωπαϊκό προϋπολογισμό.
Και αυτό αφορά άμεσα την Ελλάδα.
Η Αθήνα ενδιαφέρεται για τη διατήρηση ισχυρών πολιτικών συνοχής, αγροτικών ενισχύσεων και ευρωπαϊκών χρηματοδοτικών εργαλείων.
Επομένως, μια Γερμανία που πιέζεται πολιτικά προς μεγαλύτερη δημοσιονομική αυστηρότητα και λιγότερη ευρωπαϊκή αλληλεγγύη δεν είναι απαραίτητα εξέλιξη που εξυπηρετεί τα ελληνικά συμφέροντα.
3. Άμυνα και ευρωπαϊκή ασφάλεια
Υπάρχει όμως και η άλλη πλευρά.
Η άνοδος του AfD μπορεί να οδηγήσει τα παραδοσιακά γερμανικά κόμματα να σκληρύνουν τη στάση τους σε ζητήματα άμυνας και εθνικής ασφάλειας προκειμένου να μην αφήσουν το AfD να μονοπωλήσει την ατζέντα.
Αυτό θα μπορούσε να οδηγήσει σε περισσότερη γερμανική αμυντική ισχύ, κάτι που μακροπρόθεσμα θα ενίσχυε την ευρωπαϊκή άμυνα.
Για την Ελλάδα, η εξέλιξη αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία λόγω της γεωπολιτικής θέσης της χώρας και των ανοιχτών ζητημάτων ασφαλείας στην Ανατολική Μεσόγειο.
4. Η Ελλάδα ως «αντίθετο παράδειγμα»
Εδώ υπάρχει ένα ενδιαφέρον πολιτικό παράδοξο.
Ο Μητσοτάκης λέει ότι η Ελλάδα δεν αντιμετωπίζει τον ίδιο κίνδυνο επειδή η κυβέρνηση έχει ήδη υιοθετήσει πολιτικές που περιορίζουν την εκλογική απήχηση της Ακροδεξιάς, ιδιαίτερα στο μεταναστευτικό.
Αυτό όμως σημαίνει ότι η ελληνική κυβέρνηση θα πρέπει να αποδείξει στην πράξη πως μπορεί να διατηρήσει τον έλεγχο αυτών των ζητημάτων χωρίς να οδηγήσει τη δική της πολιτική σε ακόμη μεγαλύτερη πόλωση.
Για την Αθήνα, λοιπόν, η γερμανική εξέλιξη λειτουργεί και ως προειδοποίηση:
όταν τα μεγάλα κόμματα αδυνατούν να πείσουν τους ψηφοφόρους ότι ελέγχουν ζητήματα όπως η μετανάστευση, η ασφάλεια και το κόστος ζωής, οι πολιτικές δυνάμεις στα άκρα αποκτούν χώρο.
Το ευρωπαϊκό ντόμινο
Η Γερμανία δεν είναι η μόνη χώρα όπου ενισχύονται τα δεξιά και ακροδεξιά κόμματα.
Η τάση είναι ευρωπαϊκή.
Η επιτυχία του AfD μπορεί να λειτουργήσει ως πολιτικό προηγούμενο για άλλα κόμματα της ευρωπαϊκής Δεξιάς, τα οποία ήδη πανηγυρίζουν την εξέλιξη.
Και αυτό δημιουργεί έναν πιθανό κύκλο:
AfD στη Γερμανία – δεξιά κόμματα σε Γαλλία και Ιταλία – πίεση για αυστηρότερο μεταναστευτικό – αμφισβήτηση της σημερινής ευρωπαϊκής πολιτικής για την Ουκρανία – μεγαλύτερη αμφισβήτηση των Βρυξελλών.
Δεν σημαίνει ότι όλα αυτά θα συμβούν.
Σημαίνει όμως ότι η εκλογική επιτυχία του AfD δίνει πολιτικό θάρρος σε δυνάμεις που θέλουν να αλλάξουν την κατεύθυνση της Ευρώπης.
Το μεγάλο ερώτημα είναι το 2029
Η πραγματική σημασία της Σαξονίας-Άνχαλτ δεν θα κριθεί μόνο από το ποιος θα κυβερνήσει το συγκεκριμένο κρατίδιο.
Θα κριθεί από το εάν το 44% αποτελεί εξαίρεση ή προάγγελο μιας μεγαλύτερης πολιτικής μετατόπισης.
Το AfD ήδη προηγείται σε ορισμένες εθνικές δημοσκοπήσεις και ο ίδιος ο ηγέτης του στη Σαξονία-Άνχαλτ αντιμετωπίζει τη νίκη ως βήμα προς μεγαλύτερη ομοσπονδιακή επιρροή.
Εάν αυτή η δυναμική συνεχιστεί, οι επόμενες ομοσπονδιακές εκλογές θα μπορούσαν να μετατρέψουν το AfD από ισχυρή αντιπολιτευτική δύναμη σε βασικό παράγοντα για τον σχηματισμό κυβέρνησης.
Και τότε το ερώτημα θα αφορά ολόκληρη την Ευρώπη:
Μπορεί η Γερμανία να παραμείνει η πολιτική άγκυρα της σημερινής Ευρωπαϊκής Ένωσης εάν το πολιτικό της σύστημα μετατοπιστεί τόσο έντονα προς τα δεξιά;
Για την Ελλάδα, η απάντηση δεν είναι θεωρητική.
Μια διαφορετική Γερμανία σημαίνει διαφορετική Ευρώπη.
Και μια διαφορετική Ευρώπη σημαίνει διαφορετικό περιβάλλον για την ελληνική οικονομία, το μεταναστευτικό, την ευρωπαϊκή άμυνα, τις σχέσεις με τη Ρωσία και την Ουκρανία — αλλά και για τις ισορροπίες στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η Σαξονία-Άνχαλτ μπορεί να είναι ένα γερμανικό κρατίδιο. Το πολιτικό μήνυμα, όμως, ξεπερνά κατά πολύ τα σύνορά του.
Μείνετε μπροστά στις εξελίξεις — κάντε Like στο Facebook
Από το newsroom
Γράφει H Σοφία Παπανδρέου
-Posted by Anexartitos.Ta.Neα
Αν θέλετε να μαθαίνετε παράλληλα όσα σημαντικά διαδραματίζονται στα ελληνικά και ξένα media κάντε like στην σελίδα στο Facebook πατώντας εδώ.click here
Δημοσίευση σχολίου
.Τα σχόλια υπάρχουν για να συνεισφέρουν οι αναγνώστες στο διάλογο.
. Ο καθένας έχει δικαίωμα να εκφράζει ελεύθερα τις απόψεις του.
. Αυτό δεν σημαίνει ότι υιοθετούμε τις απόψεις αυτές.
. Συκοφαντικά ή υβριστικά σχόλια και greeklish αφαιρούνται όπου εντοπίζονται.
. Η ευθύνη των σχολίων (αστική και ποινική) βαρύνει τους σχολιαστές και μόνον αυτούς.
. Η ταυτότητα των σχολιαστών είναι γνωστή μόνο στην Google.
. Όποιος θίγεται μπορεί να επικοινωνεί στο email μας.
. Περισσότερα στους όρους χρήσης.. Ευχαριστούμε για την κατανόησή σας.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου